Wat was de
uitdaging?
In 2023 besloot het 5 mei Comité Alkmaar, een groep toegewijde vrijwilligers, te stoppen met het organiseren van het jaarlijkse Bevrijdingsfestival. Extra regelgeving, gebrek aan kennis over vergunningaanvragen en het oplopende financiële risico maakten het voor hen onmogelijk om het festival op eigen kracht voort te zetten. De traditie en jaarlijkse viering van vrijheid stond op het spel.
Begin 2023 kregen wij van het comité de vraag om het evenement over te nemen. Wij besloten dat te doen, op voorwaarde dat we het concept radicaal mochten vernieuwen. Geen groots festival met hekken, horeca en bands, maar een verbindende, laagdrempelige viering van vrijheid waarin ontmoeting, co-creatie en kunst centraal stonden. Binnen vier maanden tijd zetten we een volledig nieuw concept op.
Ook was het voor ons essentieel om het bestaande 5 mei Comité te betrekken. In 2023 gebeurde dit nog op bescheiden schaal, met name rondom de symboliek en de officiële momenten. In 2024 werd de samenwerking uitgebouwd tot een volledige co-productie. Wij zetten de vrijwilligers van het comité in op hun kracht: traditie, betrokkenheid en verbinding. DOSS vulde aan met kennis van vergunningen, productie en het duurzaam verankeren van een evenement in de stad.
Hoe hebben we het aangepakt
Centraal binnen het concept stond het community-arts project van de Franse kunstenaar Olivier Grossetête. In 2023 bouwden we samen met ruim 2.000 Alkmaarders een kartonnen kunstwerk, geïnspireerd op de Alkmaarse Waagtoren. In 2024 ontwierpen we – op basis van een publieksstemming – een reusachtig gebouw samengesteld uit iconische gevels uit Alkmaar en de omliggende dorpen.
De voorbereidingen voor het bouwwerk begonnen vijf dagen van tevoren met dagelijks meerdere workshops. Van kinderen tot senioren, nieuwkomers tot doorgewinterde vrijwilligers: iedereen kon meedoen. Beide jaren werkten we te midden van een woonwijk, waar zelden iets georganiseerd wordt. Met succes.
Op 5 mei werd het kunstwerk opgebouwd in het park (2023) en op het terrein bij de oude Gasfabriek (2024). Per editie hielpen duizenden mensen mee. Op 6 mei werd het bouwwerk gezamenlijk weer afgebroken – een afsluiting met net zoveel betekenis als het bouwen zelf.
De programmering bleef bewust laagdrempelig: geen commerciële festivalopzet, maar muziek, theater, dialoog, veteranen, kinderactiviteiten, het vrijheidsvuur en organisaties als Amnesty en de lokale Bibliotheek. Ook voerden we beide jaren een uitgebreid co-creatief publieksonderzoek uit: wat betekent vrijheid voor Alkmaarders, en hoe willen zij dat vieren?
Wat was de
beleving en
impact?
De sfeer op 5 mei was warm, creatief en verbindend. Geen afgesloten festivalterrein, maar picknickkleden, kinderen en volwassenen die spontaan meebouwden, en gesprekken tussen generaties. In 2023 maakten we kennis met de kracht van bouwen met karton. In 2024 kwam daar de kracht van samenwerking bovenop.
Met inzet van een inclusiviteitsteam, wijkambassadeurs en gebiedsregisseurs werd een bijzonder diverse groep Alkmaarders bereikt. Jong en oud, alle culturele achtergronden, alle wijken. Mensen voelden zich welkom en betrokken, mede door de gastvrije opzet, het gratis programma en de persoonlijke benadering.
De combinatie van kunst, co-creatie en maatschappelijke dialoog bleek succesvol: we raakten mensen, brachten ze samen, en vierden de vrijheid op een nieuwe manier die in Alkmaar beklijft.
Wat waren de concrete
resultaten?
Waarom past dit bij DOSS?
DOSS Event Support is gespecialiseerd in het maken van belevingen die verbinden en bewegen. Bij deze editie van 5 mei kwamen al onze expertises samen: community building, co-creatie, social design, culturele programmering en hoogwaardige productie.
Onze rol was om te bouwen aan verbinding, letterlijk én figuurlijk. Met Olivier Grossetête als artistiek leider, het 5 mei Comité als cultureel geweten en honderden vrijwilligers als spil. Wij brachten structuur, haalbaarheid en visie. En samen maakten we iets waar Alkmaar trots op kan zijn:wat begon als een tussenjaar, werd een blauwdruk voor een nieuwe, gedragen traditie.
